E PLOTE / BE prezanton programin 5 milion euro për për sigurinë ushqimore në Shqipëri

0
151

Bashkimi Evropian prezantoi sot programin e tij të ri mbi mbështetjen për sigurinë ushqimore në Shqipëri – një mbështetje katërvjeçare për vendin kandidat për të forcuar standardet e tij të sigurisë ushqimore, veterinarisë dhe shëndetit të bimëve.

Programi prej 5 milionë Eurosh “Mbështetje për sigurinë e ushqimit, standardet veterinare dhe fitosanitare” do të zbatohet nga një grup i organeve publike nga Shtetet Anëtare të BE-së, i udhëhequr nga Autoriteti i Sigurisë Ushqimore i Irlandës. Grupi përfshin gjithashtu edhe Autoritetin e Sigurisë Ushqimore të Finlandës, Departamentin e Bujqësisë, Ushqimit dhe Marinës të Irlandës, si dhe CBS Creative Business Solutions – një OJQ shqiptare.

Ambasadori i BE-së në Shqipëri Luigi Soreca, Ministri i Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural i Shqipërisë Bledi Çuçi, Ministria e Shtetit për Çështjet Evropiane të Irlandës Helen McEntee dhe Sekretari i Shtetit në Ministrinë e Punëve të Jashtme të Finlandës Samuli Virtanen ia prezantuan programin medias gjatë një konference të përbashkët për shtyp në “Shtëpinë e Evropës”.

Programi do të sjellë ekspertë të fushës në sigurisë ushqimore, sistemet veterinare dhe ato fitosanitare, për ta ndihmuar Shqipërinë që të harmonizojë legjislacionin e saj me normat e BE-së, për të forcuar sigurinë në të gjitha fazat e zinxhirit ushqimor, si dhe për të përmirësuar ndërgjegjësimin e konsumatorëve dhe bizneseve mbi çështjet e sigurisë ushqimore në vendin evropian jug- lindor.

Ky partneritet u siguron autoriteteve shqiptare qasje unike në organizatat homologe dhe individë në dy Shtete Anëtare të BE-së, të cilët kanë përgjegjësi të krahasueshme të drejtpërdrejta në kuadrin e sigurisë ushqimore të BE-së, ligjit veterinar dhe fitosanitar, si dhe përvojë të gjatë me reformimin e politikave të sigurisë ushqimore dhe sistemeve të menaxhimit gjatë tri dekadave të fundit.

“Projekti që po prezantojmë sot do ta sjellë Shqipërinë edhe më pranë standardeve të BE-së. Ai do të përmirësojë jetën e përditshme dhe shëndetin e shqiptarëve. Por më lejoni të theksoj edhe një përfitim të fundit: ai do të kontribuojë për hapjen e tregut të BE-së për produktet shqiptare. Legjislacioni ynë është shumë i qartë në lidhje me këtë – artikujt ushqimorë nuk mund të importohen nëse nuk respektojnë integritetin e zinxhirit ushqimor të BE-së”, tha Ambasadori i BE-së Soreca.

Ministri i Shtetit McEntee tha: “Ky është një bashkëpunim i rëndësishëm midis Shqipërisë dhe dy Shteteve Anëtare të BE-së – Irlandës dhe Finlandës – me mbështetjen financuese nga Bashkimi Evropian. Ky është një shembull i shkëlqyer i Bashkimit Evropian në veprim, me anëtarët e BE-së që mbështesin një vend kandidat për të harmonizuar ligjet dhe rregulloret e tij me normat evropiane, si dhe duke ndihmuar për krijimin e një sistemi dhe kulture të sigurisë ushqimore që përputhet me shembujt më të mirë në botë”.

Irlanda dhe Finlanda vazhdimisht janë radhitur në mesin e shembujve kryesorë në botë për sigurinë dhe mbrojtjen ushqimore. Në kuadrin e projektit ato do ta sjellin këtë përvojë në Shqipëri për të forcuar sigurinë e saj ushqimore, sistemet veterinare dhe fitosanitare në përputhje me standardet e BE-së.

Fjala e plotë e Drejtoreshës së Autoritetit të Sigurisë Ushqimore të Irlandës, Pamela Byrne, e cila do të udhëheqë projektin në Shqipëri.

“Është një kënaqësi e madhe të jem këtu për nisjen e këtij bashkëpunimi të rëndësishëm midis Shqipërisë dhe dy shteteve anëtare – Irlandës dhe Finlandës – me mbështetje financiare nga Komisioni Evropian. Ky është një shembull i mirë i Bashkimit Evropian në veprim, duke mbështetur një vend kandidat për të harmonizuar ligjet dhe rregulloret e saj me normat evropiane dhe për të ndihmuar në krijimin e një sistemi dhe kulturë të sigurisë ushqimore që përputhet me shembujt më të mirë në botë.

Pamela Byrne

Qeveritë dhe agjencitë e shteteve tona anëtare kanë krijuar përvojë të jashtëzakonshme dhe ekspertizë në zhvillimin dhe rregullimin e agroushqimit. Sigurisht, në rastin e Irlandës, sektorët tanë bujqësorë dhe ushqimorë janë transformuar në 45 vitet që ne kemi qenë pjesë e BE-së dhe tani kemi një industri të klasit botëror. Agro-ushqimi është një motor i rëndësishëm për punësim, rritje ekonomike dhe rajonale në Irlandë dhe eksporton mbi 12 miliardë dollarë ushqim dhe pije në mbi 180 vende.

Krijimi i një sistemi ushqimor modern dhe konkurrues është një përgjegjësi sfiduese e cila kërkon vite pune dhe kërkon një përpjekje të vazhdueshme nga qeveria, agjencitë, industria ushqimore, fermerët dhe përfaqësuesit e tyre. Gjithashtu duhet të nxitet nga vetëdija e konsumatorit. Detyra e integrimit të pikëpamjeve dhe ambicjeve të aktorëve të shumtë, duke mbrojtur shëndetin e njerëzve dhe të kafshëve, kërkon bashkëpunim dhe komunikim të fortë.

Në Irlandë, ne besojmë se është e nevojshme të ndërtojmë një vizion të përbashkët midis sektorit publik dhe atij privat për të ardhmen e agroushqimit. Siguria e ushqimit, cilësia dhe inovacioni i udhëhequr nga tregu janë gjithashtu qendrore për një industri të suksesshme, por varen nga fermerët dhe bizneset ushqimore që bëjnë gjërat e duhura.

Prandaj, mirëpres për mënyrën e krijimit të këtij projekti – me theks në ndërgjegjësimin e publikut dhe industrisë, si dhe në aspektin teknik, ligjor dhe organizativ.

Nga perspektiva e Qeverisë së Irlandës, ne do të bëjmë gjithçka që mundemi për ta bërë këtë projekt një sukses. Organizatat irlandeze të përfshira – Autoriteti i Sigurisë Ushqimore të Irlandës, Departamenti i Bujqësisë, Ushqimit dhe Detar, dhe Sistemet e Ushqimit të Qëndrueshëm Irlandë – janë të angazhuar dhe të përfshirë në mënyra shumë praktike për të mbështetur homologët e tyre në Shqipëri. Unë e di gjithashtu se ka bashkëpunim të shkëlqyeshëm midis Irlandës dhe Finlandës në këtë projekt, i cili është shumë i mirëpritur.

Ky projekt ka të bëjë me ndarjen e njohurive dhe ekspertizës dhe besoj se kjo është një përgjegjësi shumë e rëndësishme, si dhe një mundësi për të krijuar marrëdhënie të reja politike dhe të biznesit në të ardhmen. Kjo është arsyeja pse qeveria irlandeze ka investuar në mënyrë specifike në një agjenci qëllimi i të cilës është të ofrojë asistencë teknike ndërkombëtare në agro-ushqimore. Unë pres që të dëgjoj projekte të reja dhe të ardhme në këtë sektor jashtëzakonisht të rëndësishëm në të ardhmen.

Tani për tani, do të doja të dëshiroja suksesin e projektit dhe do të shikoj përpara marrëdhëniet e ngushta midis tre vendeve tona”.

Veprimet për të forcuar Standardet e Sigurisë Ushqimore, Veterinare dhe Fitosanitare në Shqipëri
Projekti për të ofruar mbështetje për Standardet e Sigurisë Ushqimore, Veterinare dhe Fitosanitare (FSVP) në Shqipëri është një Veprim i financuar nga Komisioni i BE-së përmes Delegacionit të saj në Tiranë. Ajo synon të forcojë më tej kuadrin legjislativ, organizimin, kapacitetin e zbatimit dhe procedurat për të siguruar mbrojtjen e shëndetit të njerëzve, kafshëve dhe bimëve nga toka në tryezë, në një mënyrë që është në përputhje me praktikat më të mira ndërkombëtare dhe përafrimin e Shqipërisë me Acquis të BE . Buxheti i përgjithshëm për veprim është vetëm nën 5 milion euro, i financuar plotësisht nga një grant i BE-së. Ajo u vu në tender të kufizuar në mes të vitit 2018 dhe konsorciumi i udhëhequr nga Irlandët konfirmoi fituesin në fillim të dhjetorit.
Konsorciumi
Veprimi do të zbatohet nga një partneritet shumë eksperiencë me Autoritetin e Sigurisë Ushqimore të Irlandës (FSAI) si Parashtruesi kryesor dhe bashkë-aplikuesit, Departamenti i Bujqësisë, Ushqimit dhe Detar (DAFM), Autoriteti Finlandez i Ushqimit (i njohur më parë si Evira) dhe partnerit kombëtar shqiptar Creative Business Solutions (CBS). Sistemet e Qëndrueshme të Ushqimit Irlandë (SFSI), biznesi i konsulencës agro-ushqimore në pronësi të qeverisë është duke ofruar shërbime të menaxhimit të projektit për projektin. Ky partneritet u siguron autoriteteve shqiptare qasje unike në organizatat homologe dhe individë në dy shtete anëtare të BE-së, të cilat kanë përgjegjësi të krahasueshme drejtpërdrejtë me sigurinë ushqimore të BE-së, ligjin veterinar dhe fitosanitar.
FSAI, si organi kombëtar për zbatimin e ligjit të ushqimit në Irlandë me fokus në mbrojtjen e konsumatorit, ka çuar reformën e politikës dhe sistemeve të menaxhimit të sigurisë së ushqimit në Irlandë gjatë njëzet viteve të fundit në një strukturë të decentralizuar. Si pjesë e kësaj strukture, DAFM është përgjegjëse për një gamë të kontrolleve zyrtare në ushqim, në shëndetin publik veterinar, në shëndetin e kafshëve dhe në mbrojtjen e bimëve dhe çon zhvillimin e sektorit agroushqimor irlandez si një industri indigjene me rëndësi të madhe për Irlandën. Në krahasimet ndërkombëtare, Irlanda vazhdimisht renditet ndër vendet kryesore të botës për menaxhimin e sigurisë ushqimore dhe sigurinë e ushqimit, dhe këto organizata janë aktorë kryesorë në politikë dhe praktikë në këto fusha. Mandati i Autoritetit Finlandez të Ushqimit është të sigurojë sigurinë e ushqimit, të promovojë shëndetin e kafshëve dhe mirëqenien dhe shëndetin e bimëve në Finlandë. CBS siguron partneritetin me një kuptim të fortë të rrethanave në terren dhe ndërgjegjësimit dhe marrëdhënieve me publikun në Shqipëri. Ajo realizon projekte zhvillimi me donatorë të shumtë ndërkombëtarë me ndikim në Ballkanin Perëndimor. SFSI është ngritur posaçërisht për të ndihmuar në fitimin dhe dorëzimin e projekteve si kjo në emër të agjencive agro-ushqimore të Irlandës.

Për të zbatuar këtë projekt për katër vjet (2019-2023), Konsorciumi do të mobilizojë ekspertizën afatgjatë dhe afatshkurtër banimi në Shqipëri, që mbulon fushat e sigurisë ushqimore, kontrollet zyrtare veterinare, kontrollet fitosanitare dhe shëndetin e kafshëve dhe bimëve. Qasja bazohet në:
1. Krijimi i ekspertizës direkt nga stafi i agjencive të autoriteteve kompetente dhe organeve zyrtare të kontrollit nga Shtetet Anëtare të BE-së me reputacion për përsosmëri në sigurinë e ushqimit – Irlandë dhe Finlandë – për t’i dhënë Shqipërisë aksesin e parë në praktikat më të mira globale bazuar në njohuritë e personave të brendshëm. Ekipi do të sjellë gjithashtu ekspertizë specifike në fushat e Veprimit.
2. Kuptimi i rëndësisë së këtij Veprimi për pranimin në BE, me qëllim që të sigurohet që qeveria është e përgatitur mirë dhe e pozicionuar për negociata – shqyrtimi, ndërtimi i një kuptimi më të mirë të normave ligjore të BE-së, identifikimi i boshllëqeve në acquis, gatishmëria për pajtueshmëri dhe një fokus të fortë në përgatitjen për diskutimet e Kapitullit 12.
3. Përdorimi i teknologjisë dhe mjeteve për të ndihmuar Shqipërinë të kërcejnë një brez përpjekjesh – për shembull, përshtatjen e trupave ekzistues të materialeve udhëzuese për sigurinë ushqimore dhe udhëzimet për bizneset ushqimore dhe inspektorët; përdorimi i mediave sociale dhe portaleve të internetit për komunikime; analiza e të dhënave etj.
4. Trajnimi është një mjet thelbësor për krijimin e kompetencës dhe një kulture të bazuar në rrezik në një agjenci; ai duhet të përfshijë praktikat më të mira në menaxhimin e sigurisë ushqimore përgjatë të gjitha fazat e zinxhirit të vlerës.
5. Një strategji e diferencuar për mbështetjen e zhvillimit të aftësive të bizneseve ushqimore bazuar në segmentimin, me disa aktivitete që synojnë bizneset ushqimore me performancë më të lartë.
6. Një theks mbi fitimet e shpejta që mund të shërbejnë si shembuj, referenca dhe për komunikim.

Veprimi FSVP do të ketë tre rezultate ose rezultate:
1 – Reformimi organizativ dhe forcimi i burimeve njerëzore – duke synuar një sistem administrativ të strukturuar, të burimeve dhe të organizuara, të pajisur me profesionistë të trajnuar dhe të motivuar që kryejnë sigurinë ushqimore të bazuar në rrezik, inspektimet veterinare dhe fitosanitare, kontrollet zyrtare dhe shërbimet mbështetëse në një mënyrë që është në përputhje me legjislacionin kombëtar dhe zbatimin e acquis të BE-së.
2 – Aktivizimi dhe rritja e ndërgjegjësimit dhe komunikimit publik në lidhje me sigurinë e ushqimit – prodhuesit, konsumatorët dhe operatorët e biznesit të ushqimit demonstrojnë nivele më të larta të njohurive dhe ndërgjegjësimit në lidhje me sigurinë dhe cilësinë e ushqimit, janë më të angazhuar në mënyrë proaktive me politikë-bërësit dhe kanë më shumë të kuptuarit e ligjit të ushqimit, të drejtat, rolet dhe përgjegjësitë e tyre.
3 – Përmirësimi i kapacitetit të miratimit të acquis dhe të zbatimit të politikave – në bazë të konsultimit të fuqizuar, formulimi i politikave të bazuara në dëshmi, vendimmarrja dhe planifikimi, një udhërrëfyes që përfshin masat e dakorduara dhe afatet kohore për përputhjen me Acquis të BE-së sipas Kapitullit 12 është në vend dhe objektivat e përcaktuara për shpërndarjen gjatë periudhës së zbatimit janë arritur.
Përfituesit
Përfituesit e menjëhershëm të projektit do të jenë Ministria e Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural (MARD), Autoriteti Kombëtar i Ushqimit (“AKU” – homologu i FSAI) dhe Instituti i Sigurisë Ushqimore dhe Veterinarisë (“ISUV”) që drejton rrjetin laboratorik. Gama më e gjerë e përfituesve përfshin agjencitë e tjera dhe autoritetet komunale, fermerët dhe operatorët e biznesit të ushqimit dhe konsumatorët shqiptarë.
Ekipi i Zbatimit
FSAI dhe partnerët do të angazhojnë ekspertë në Shqipëri për të menaxhuar dhe zbatuar këtë projekt, duke përfshirë specialistë ndërkombëtarë dhe specialistë shqiptarë. Ato do të mbulojnë disiplina duke përfshirë reformën e sektorit publik, zhvillimin organizativ dhe HRD, legjislacionin, TIK, komunikimet, sigurinë ushqimore, kontrollet veterinare dhe fitosanitare dhe shëndetin e kafshëve dhe bimëve. Personi i parë i vendosur është Udhëheqësi i Ekipit, Michael Parker, i cili ka përvojë të gjerë në ofrimin e projektit të BE-së në fushat bujqësore ushqimore dhe zhvillimore. Zyra e projektit gjendet në hapësirën e ofruar nga partneri i projektit CBS në qendër të Tiranës.

Sistemi i qëndrueshëm ushqimor Irlandë (SFSI) është një grupim i pesë organizatave qeveritare agroushqimore, të krijuara si pikë hyrjeje për partnerët ndërkombëtarë në ekspertizën e sponsorizuar nga shteti në Irlandë në të gjitha aspektet e bujqësisë dhe zhvillimit të ushqimit dhe rregullimit. SFSI ofron shërbime të konsulencës dhe trajnimit ndërkombëtarisht në baza qeveritare dhe në projekte të financuara nga organizata ndërkombëtare dhe multilaterale.

Në 2018, SFSI ndihmoi në bashkërendimin e pjesëmarrjes së dy prej themeluesve të saj – Autoriteti i Sigurisë Ushqimore të Irlandës (FSAI) si aplikanti kryesor dhe DAFM – në një tender të kufizuar për të ofruar asistencë teknike për Shqipërinë për të ndihmuar në forcimin e standardeve dhe aftësive të saj në ushqim sigurinë, kontrollet veterinare dhe fitosanitare. Autoriteti kontraktues është Komisioni Evropian, nëpërmjet Delegacionit të BE-së në Shqipëri. Partnerët e tjerë në tenderin e suksesshëm janë Autoriteti Finlandez i Ushqimit dhe një OJQ shqiptare, Creative Business Solutions.

Projekti është një grant prej 5 milion euro, për katër vjet, i financuar plotësisht nga BE. Kontratat u përfunduan në dhjetor 2018 dhe i pari i ekipit të ekspertëve u vendos në 2019. Gjatë katër viteve, konsorciumi do të angazhojë ekspertë afatgjatë dhe afatshkurtër për të punuar me homologët dhe përfituesit e saj shqiptarë, duke ofruar trajnime, ndërtimin e aftësive dhe këshilla. Organizatat kryesore homologe do të jenë Ministria e Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural (MARD) dhe agjencitë e saj, Autoriteti Kombëtar i Ushqimit (AKU) dhe Instituti i Sigurisë Ushqimore dhe Veterinës (ISUV).

Kjo është fitimi më i madh i projekteve për partnerët SFSI që nga themelimi i saj në 2015. Ndërsa FSAI është aplikanti kryesor dhe koordinatori i këtij projekti, 100% e financimit të projektit do të rrjedhin përmes saj. Më shumë detaje mbi projektin është e bashkangjitur.

 

AlertNews.al

 

AlertNews.al

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here